Më 17 dhjetor 2025, udhëheqësit e Bashkimit Evropian dhe të Ballkanit Perëndimor u mblodhën në Bruksel për Samitin vjetor BE–Ballkani Perëndimor, duke rikonfirmuar angazhimin e BE-së ndaj zgjerimit, por duke theksuar se përparimi mbetet rreptësisht i bazuar në meritë. Samiti shqyrtoi zhvillimet e reformave në të gjithë rajonin dhe konfirmoi se avancimi drejt anëtarësimit në BE varet nga rezultate konkrete në shtetin e së drejtës, demokracinë dhe të drejtat themelore.
Çfarë u dakordësua në Samit
Udhëheqësit e BE-së nënvizuan se zgjerimi është një prioritet strategjik për sigurinë dhe stabilitetin e Unionit, duke përsëritur se reformat në të ashtuquajturat “themeloret” — shteti i së drejtës, pavarësia e gjyqësorit, lufta kundër korrupsionit, liria e shprehjes dhe liria e medias — mbeten vendimtare. Samiti rikonfirmoi gjithashtu Planin e Rritjes së BE-së për Ballkanin Perëndimor, duke lidhur mbështetjen financiare dhe integrimin gradual ekonomik me zbatimin e qëndrueshëm të reformave.
Presidenti i Këshillit Evropian, António Costa, vuri në dukje përparimin e Shqipërisë në procesin e anëtarësimit, duke theksuar hapjen e shpejtë të të gjitha grupkapitujve negociues. Në të njëjtën kohë, institucionet e BE-së theksuan se ky momentum duhet të shoqërohet me reforma të qëndrueshme dhe të vazhdueshme, veçanërisht në fushat që lidhen me qeverisjen demokratike dhe të drejtat themelore.
Shqipëria dhe liria e medias
Në konkluzionet shoqëruese, Këshilli rikujton në mënyrë të qartë se liria e medias dhe liria e shprehjes në Shqipëri kanë nevojë të forcohen. Këto çështje vlerësohen brenda grupkapitullit të themeleve, i cili ka një ndikim të drejtpërdrejtë në ritmin e përgjithshëm të negociatave të anëtarësimit.
Konkluzionet e Këshillit rikonfirmojnë rëndësinë e mbrojtjes së të drejtave themelore, forcimit të pluralizmit dhe pavarësisë së medias, si dhe garantimit të një mjedisi mundësues për gazetarët dhe shoqërinë civile. Këto referenca e vendosin qartë lirinë e medias në qendër të kushteve bazë që Shqipëria duhet të përmbushë ndërsa avancon në procesin e anëtarësimit.
Për gazetarët në Shqipëri, rezultatet e Samitit kanë një rëndësi të veçantë politike. Liria e medias dhe siguria e gazetarëve nuk trajtohen si çështje dytësore, por si kritere strukturore të lidhura drejtpërdrejt me përparimin drejt anëtarësimit në BE. Kjo do të thotë se problemet e vazhdueshme në këtë fushë mund të ndikojnë drejtpërdrejt në trajektoren evropiane të Shqipërisë. Duke rikonfirmuar këto standarde në nivelin më të lartë politik, BE-ja ka lidhur edhe një herë rrugën e zgjerimit të Shqipërisë me përmirësime të matshme në lirinë e shprehjes dhe sigurinë e gazetarëve, elemente thelbësore për llogaridhënien demokratike dhe të drejtën e publikut për informim.